Prawo i gospodarka: najnowsze artykuły

W tym roku PKB Polski powinno wzrosnąć o 4,1% – wynika z najnowszej „European Economic Outlook” przygotowanej przez firmę EY. W strefie euro PKB zwiększy się o 1,3%. Inflacja w Polsce powinna wynieść 2,5%, a w strefie euro około 2%. Cła, napięcia geopolityczne, polityka fiskalna, zmiany demograficzne i AI będą miały istotny wpływ na sytuację gospodarczą całego kontynentu.

Jeszcze w 2025 roku to właśnie Pokolenie Z było symbolem entuzjazmu wobec sztucznej inteligencji¹. Dziś ten obraz wyraźnie się zmienia. Z najnowszej odsłony badania „AI Barometr – 2. edycja Q1 2026”, wynika, że odsetek młodych osób (18–31 lat) deklarujących pozytywne nastawienie do AI spadł w ciągu kilku miesięcy z 64 proc. do 42 proc. Najbardziej cyfrowa generacja staje się jednocześnie najbardziej sceptyczna wobec cyfrowej rewolucji – obawia się manipulacji informacjami, utraty kontroli nad technologią oraz realnego wpływu AI na swoją przyszłość zawodową. W kraju, w którym 95 proc. społeczeństwa zna pojęcie sztucznej inteligencji, rośnie nie tyle lęk przed samą technologią, co przed jej konsekwencjami dla rynku pracy, wiarygodności treści i odpowiedzialności za błędy algorytmów. 

W Sejmie rozpoczęły się prace nad rządowym projektem reformy Państwowej Inspekcji Pracy, która ma dać inspektorom narzędzia do skuteczniejszej walki z nadużywaniem umów cywilnoprawnych – w tym „pozornych” zleceń i kontraktów B2B. Zgodnie z przekazem rządu kluczowa w tej reformie jest możliwość narzucenia zmiany takich umów na umowę o pracę, przy jednoczesnym utrzymaniu kontroli sądu pracy nad decyzjami inspekcji.

Relacje pomiędzy państwem a biznesem oraz stabilność otoczenia regulacyjnego pozostają jednymi z czynników o największym wpływie na prowadzenie działalności gospodarczej w Polsce. Przedsiębiorcy wskazują, że choć sytuacja w ostatnich latach się poprawiła, to wciąż niestabilność prawa jest dla nich poważnym problemem, podobnie jak jakość otoczenia instytucjonalnego. To z kolei przekłada się na koszty ich działalności oraz decyzje inwestycyjne – podkreślali eksperci podczas Wielkiej Gali Liderów Polskiego Biznesu.

Nowa szansa dla firm z Polski Wschodniej! Polska Agencja Rozwoju Przedsiębiorczości (PARP) ogłasza start naboru do programu „Wzornictwo w MŚP”, który wspiera firmy prowadzone i współzarządzane przez kobiety w wykorzystaniu profesjonalnego projektowania produktów czy usług do rozwoju biznesu. Nabór finansowany jest z Funduszy Europejskich dla Polski Wschodniej (FEPW). Wnioski o dofinansowanie można składać od 19 lutego do 20 maja 2026 r.

25 lutego Komisja Europejska ma zaproponować Industrial Accelerator Act, czyli akt przyspieszenia przemysłu. To kolejna unijna inicjatywa – obok omnibusów deregulacyjnych, ram pomocy państwa nakierowanych na potrzeby paktu dla czystego przemysłu czy propozycji zawartych w projekcie nowego wieloletniego budżetu – kładąca nacisk na reindustrializację. Działania te są niezbędne dla wzmocnienia konkurencyjności Europy na tle światowych potęg.

Od 2026 roku system zwolnień lekarskich w Polsce przejdzie istotne zmiany, które wpłyną na codzienną praktykę pracowników, pracodawców oraz działów kadr i płac. Jak zauważa Beata Tęgowska, ekspertka ds. księgowości i płac w Systim.pl, nowe regulacje mają z jednej strony zwiększyć elastyczność korzystania z L4, a z drugiej wzmocnić kontrolę nad zasadnością zwolnień. Zmiany będą wprowadzane etapami i wymagają odpowiedniego przygotowania organizacyjnego już teraz.

Pokolenie Z coraz wyraźniej zaznacza swoją obecność na polskim rynku e-commerce. Choć nie wszyscy młodzi konsumenci są jeszcze w pełni niezależni finansowo, już dziś w znacząco wpływają na sposób, w jaki kupujemy online - od wyboru kanałów sprzedaży, przez kategorie produktów, po oczekiwania wobec dostawy. Najnowsza edycja Barometru e-Shopper od Geopost pokazuje, że to właśnie przedstawiciele Gen Z należą do najbardziej aktywnych e-klientów - już blisko 60 proc. [1] z nich dokonuje zakupów w samych social mediach.

Koniec lutego zbliża się szybciej niż mogłoby się wydawać, a wraz z nim terminy realizacji ważnych obowiązków środowiskowych. Sprawdź, co dokładnie musisz zrobić i na co uważać, aby przejść przez sezon sprawozdawczy bez błędów.

W polskich firmach widoczne są pierwsze sygnały ożywienia w obszarze inwestycji, choć stoi przed nimi wiele wyzwań. W lutym 2026 roku Miesięczny Indeks Koniunktury opracowany przez Polski Instytut Ekonomiczny w obszarze inwestycji wyniósł 88,6 pkt. Oznacza to, że po dwóch miesiącach spadków odnotował wzrost, ale wciąż utrzymuje się poniżej granicy neutralnej. Mimo odnotowanej poprawy w inwestycjach ogólne nastroje w sektorze MŚP nieco się pogarszają.

Wstępne dane GUS za IV kwartał 2025 r. potwierdzają trwałość ożywienia w polskiej gospodarce – wzrost PKB ponownie przyspieszył, wspierany rosnącą konsumpcją i solidnym popytem krajowym. Prognozy analityków PZU wskazują, że w 2026 roku dynamika wzrostu pozostanie wysoka.

Obowiązkowy Krajowy System e-Faktur (KSeF) funkcjonuje od 1 lutego i stopniowo zmienia sposób dokumentowania transakcji w firmach. Jak zauważa Beata Tęgowska, ekspertka ds. księgowości i płac w Systim.pl, mimo powszechnego stosowania systemu, faktury wystawione poza KSeF nadal mogą być rozliczane w działalności gospodarczej. Jednocześnie coraz więcej firm decyduje się na wcześniejsze wejście do systemu, traktując to jako element porządkowania obiegu dokumentów.

Już w najbliższych dniach Ministerstwo Finansów udostępni podatnikom wstępnie wypełnione zeznania w usłudze Twój e-PIT. Dla pracowników etatowych to formalność, ale dla freelancerów i osób pracujących projektowo – moment podwyższonego ryzyka. Eksperci ostrzegają: zanim klikniesz „akceptuj”, sprawdź, czy fiskus „widzi” wszystkie Twoje umowy, zwłaszcza te zagraniczne.

Rosnące koszty prowadzenia działalności, w tym składki ZUS, ceny energii i koszty wynagrodzeń, to dziś największe ryzyka dla mikro-, małych i średnich firm. Jak wskazuje Rzecznik MŚP, przedsiębiorcy ostrożnie planują więc rozwój i inwestycje. Tym bardziej że towarzyszą temu także obawy związane z niestabilnością prawa i nowymi obowiązkami administracyjnymi, takimi jak Krajowy System e-Faktur.

Przed Sądem Rejonowym dla Warszawy-Śródmieścia trwa proces przeciwko Bogusławowi Lindzie i Magdalenie Cieleckiej oraz pięciu innym osobom (w tym przedstawicielom producenta alkoholu i agencji reklamowych). Sprawę wszczęto po zawiadomieniu złożonym przez aktywistę Jana Śpiewaka.​

Prezes UOKiK postawił spółkom Bolt, Tchibo i Zara zarzuty dotyczące tzw. greenwashingu. Kary mogą wynieść do 10 proc. obrotu za każdą zakwestionowaną praktykę.

Z apelem o przedłożenie w Sejmie i poparcie nowelizacji Ustawy z dnia 11 marca 2004 r. o podatku od towarów i usług do posła Andrzeja Gawrona – przewodniczącego Parlamentarnego Zespołu na rzecz Wspierania Przedsiębiorczości i Patriotyzmu Ekonomicznego oraz do wszystkich klubów i kół poselskich wystąpiła Organizacja Pracodawców Rada Przedsiębiorców. Projekt przygotowany przez ekspertów tej organizacji ma na celu zmianę terminu obowiązku KSeF dla mikroprzedsiębiorców. – Zaproponowaliśmy wydłużenie tego terminu o dwa lata. Czasu na wprowadzenie nowelizacji pozostało niewiele, bo Sejm musiałby ją przyjąć najpóźniej w marcu,  ale płyną do nas sygnały od posłów, że jest szansa, by tak się stało. Dlatego przygotowaliśmy projekt zmian i wystąpiliśmy z oficjalnym apelem do wszystkich grup politycznych o poparcie tej nowelizacji – mówi Adam Abramowicz, prezes Organizacji Pracodawców Rada Przedsiębiorców, w latach 2018-2024 rzecznik MŚP.

Wykorzystanie sztucznej inteligencji w firmach rośnie, ale tempo realnych wdrożeń pozostaje znacznie wolniejsze od wcześniejszych oczekiwań rynku. Dane pokazują, że z rozwiązań AI korzysta dziś wciąż niewiele przedsiębiorstw, a menedżerowie coraz częściej wskazują na bariery regulacyjne, koszty oraz brak powtarzalnych efektów biznesowych. W praktyce technologia jest testowana głównie w wybranych obszarach, a kluczowe decyzje nadal pozostają po stronie człowieka. Również w firmach, które wdrożyły AI, nierzadko towarzyszą temu rozczarowania.

ERLI, polska spółka, która przez ostatnich kilka lat zbudowała pozycję drugiej co do wielkości polskiej platformy marketplace i na której obecnie zarejestrowanych jest ponad 35 tys. polskich sprzedawców, oferujących ponad 40 mln produktów, złożyło pozew przeciwko Allegro. Pozew obejmuje zarzuty m.in. nadużycia przez Allegro pozycji dominującej i stosowania czynów nieuczciwej konkurencji. Platforma ERLI, która od początku funkcjonowania wskazywała, że niższe ceny w e-commerce są możliwe dzięki obniżaniu kosztów dla sprzedających, tym razem zdecydowała się stanąć w obronie uczciwego rynku i portfeli milionów Polaków także na drodze prawnej. „Nie ma naszej zgody na sztuczne zawyżanie cen i działanie na szkodę konsumentów, tysięcy polskich przedsiębiorców prowadzących e-sklepy, a także na szkodę wiarygodności całej branży e-commerce. Ktoś musi nazwać wprost nieuczciwe praktyki, które dążą do monopolu” – mówi Adam Ciesielczyk, twórca i Prezes ERLI.

Analiza blisko 2,5 mln promocji z ponad 16 tys. gazetek sklepowych z lat 2024-2025 wykazała, że w ub.r. sieci handlowe zrobiły o 13,1% więcej akcji rabatowych niż rok wcześniej. Utrzymał się więc, widoczny od 2024 roku, trend wzrostowy. Spadek liczby promocji zanotowały sklepy DIY (markety remontowo-budowlane) oraz drogerie i apteki, tj. odpowiednio o 0,2% rdr. i 0,8% rdr. Natomiast zdecydowana większość formatów zaliczyła wzrost rdr. Najwyższy z nich dotyczy sieci typu cash&carry – aż o 51,3% rdr. Na dwucyfrowym plusie rdr. są też sieci convenience – 15,1%, a także dyskonty – 14,8%. Dalej w zestawieniu widać hipermarkety, supermarkety i sklepy RTV-AGD z dodatnimi wynikami 9,3%, 6,3% i 4,4% rdr.